سلمى سمر دملوجى (مترجم: مرواريد)
16
ساختمان مسجد الحرام (مكه مكرمه) (فارسى)
محدودهء حرم از راه مدينه سه ميل ، از راه يمن هفت ميل ، از راه جدّه ده ميل ، از راه طائف ، در مسير عرفات ، يازده ميل ، از راه عراق هفت ميل و ازراه جِعْرانه نُه ميل است . بنيان كعبه از آنجا كه عرب هر ساختمان چهارگوشهاى را كعبه مىنامد ، كعبه را چنين ناميدهاند . نامهاى ديگر آن ، بيت ، بيت عتيق و مسجدالحرام است . همهء اين نامها در شمارى از آيههاى قرآن آمده است . كعبه را بَنيّه نيز خوانند كه نامى برگرفته از مادّهء « بنا » است . بنيّهء ابراهيم هم گفتهاند ؛ زيرا ابراهيم آن را ساخته است . ساختمان آغازين بيتاللَّهالحرام به دست ابراهيم خليل و فرزندش اسماعيل شكل گرفته است . ابراهيم در سمت راست خانهء كعبه چالهاى كند تا خزانهء بيت باشد و هداياى مردم به كعبه در آنجا نگهدارى شود . فاسى در شفاءالغرام گويد : « ابراهيم كعبه را بهگونهاى ساخت كه پشت سر او نيمدايره بود ؛ يعنى كعبه در آغاز تنها دو ركن يا زاويه داشت : ركن حجرالأسود و ركن يمانى ، و جز آن زاويهاى ديده نمىشد » . ازرقى بهسند خود از على بنابىطالب عليه السلام ، دربارهء دگرگونيهاى كعبه پس از بناى نخستين آن به دست ابراهيم نقل مىكند كه : « . . . پس از ويرانى كعبه ، عَمالقه آنرا ساختند . بار ديگر ويران شد وقبيلهاى ازجرهم آن را بنا كردند ، باز هم بناى آن فرو ريخت و سرانجام قريش آن را بازسازى نمودند » . حدود سال 600 ميلادى ، هنگامىكه در كعبه چوب مىسوزاندند تاآن را خوشبو كنند ، آتشى زبانه كشيد وپردهء كعبه را دركامخود فروبرد . مدّتى بعد نيز بارانهاى شديدى باريد و سيل به درون كعبه راه يافت و ديوارهاى آن را